Büq-Jarqal

Viktor Hüqonun 1826-cı ildə nəşr etdirdiyi “Büq-Jarqal” müəllifin ilk böyük nəsr əsəridir. Əsərdəki hadisələr Fransanın müstəmləkəsi olan San-Dominqo (indiki Haiti) adasında 1791-ci ildə baş verən qaradərililərin üsyanı fonunda cərəyan edir. Əsərin baş qəhrəmanı Büq-Jarqal adlı üsyan başçısıdır. O, cəsur, müdrik və ədalətli xarakteri ilə seçilir. Hadisələr fransız kapitan Leopold d’Overnenin gözündən nəql olunur və onun üsyançılarla münasibəti mərkəzi süjet xəttini təşkil edir. Büq-Jarqal obrazı köləliyə qarşı mübarizənin simvolu kimi təsvir edilir və onun azadlıq uğrunda fədakarlığı vurğulanır. Əsərdə, həmçinin, kapitanın sevgilisi Mari ilə bağlı romantik bir xətt də mövcuddur ki, bu da əsərə emosional dərinlik qatır. Əsər Hüqonun romantizmə meylini və sosial ədalətə olan həssaslığını əks etdirir. Hüqo burada müstəmləkəçilik və irqçilik kimi dövrun aktual problemlərini işıqlandırır. “Büq-Jarqal” Hüqonun sonradan yazacağı “Səfillər” və “Paris Notr-Dam kilsəsi ” kimi monumental əsərlərə gedən yolda mühüm addımdır. Əsər, həm də müəllifin insan haqları və azadlıq ideallarına bağlılığını göstərir. Əsərin dili Hüqonun poetik üslubunu da özündə əks etdirir. San-Dominqo üsyanının tarixi konteksti povestə realizm qatır və hadisələri daha inandırıcı göstərir. “Büq-Jarqal” dünya ədəbiyyatında müstəmləkəçiliyin əks-sədası kimi də dəyərləndirilir. Nəticədə, bu əsər Hüqonun yaradıcılıq yolunun başlanğıcında onun dahiliyinin ilk parlaq nümunələrindən biridir.